پست وبلاگ

گوریل نامرئی یا حواس پرت؟

گوریل نامرئی یا حواس پرت؟

در دهه ی ۱۹۹۰ میلادی، دو روانشناس از هاروارد از دو تیم دانش آموزی فیلم برداری کردند که توپ بسکتبال را به عقب و جلو پاس می دادند. یک تیم با لباس سفید و دیگری با لباس مشکی.
ویدیوی پایین را ببینید. تعداد پاس های تیم سفید را بشمارید.

در این ویدیو، از بینندگان می خواهند تعداد دفعاتی را که پیراهن سفید ها توپ را پاس می دهند، بشمارند. هر دو تیم در مسیرهای دایره ای حرکت می کنند، در هم می تنند و به عقب و جلو پاس می دهند. ناگهان وسط این ویدیو اتفاق عجیبی می افتد: دانش آموزی که لباس گوریل پوشیده پوشیده به وسط اتاق می رود، به سینه اش می زند و خیلی سریع ناپدید می شوند. در انتها از تو می پرسند متوجه چیز غیر معمولی شدی یا نه. نیمی از بینندگان سرشان را به نشانه ی بهت زدگی تکان می دهند. گوریل؟ کدام گوریل؟
در این آزمایش که یکی از مشهورترین آزمایش ها در روان شناسیست، خطای حواس جمعی را توضیح می دهد.
ما مطمئنیم متوجه هر اتفاقی که مقابل ما می افتد می شویم. اما در حقیقت معمولا فقط آنچه را بر آن تمرکز کرده ایم می بینیم. در ای مثال خاص: پاس هایی که تیم سفیدپوش داده است. عوامل غیر قابل انتظار و وقفه اندازی که دیده نشده می تواند و به اندازه ی یک گوزیل، بزرگ و چشمگیر باشد.
خطای حواس جمعی می‌تواند خطرناک باشد، به عنوان مثال زمانی که وسط رانندگی با تلفن حرف میزنیم. بیشتر دفعاتی که چنین کاری میکنیم اتفاقی نمی افتد. تماس تلفنی به خودی خود تاثیر مخربی بر فرایند ترمز گرفتن ماشین ندارد. اما به محض این که این اتفاق رخ دهد، مثلاً کودکی از جلوی ماشین بگذارد، به علت حواس پرتی دیگر برای عکس العمل به موقع دیر شده. مطالعات نشان داده واکنش رانندگانی که از تلفن همراه استفاده می‌کنند به کندی کسانی است که الکل یا مواد مخدر مصرف کرده اند. به علاوه، اصلا مهم نیست تلفن همراه را با یک دست گرفته باشی، آن را بین نشانه و فکت گذاشته باشی یا اینکه از هندزفری استفاده کنی: در پاسخگویی تو به وقایع غیر قابل پیش بینی هیچ تغییری حاصل نمی شود.
تمرکز عمیق بر یک مسئولیت می تواند افراد را عملا کور کند؛ حتی در مورد محرک هایی که در وضعیت عادی توجه شخص را به خود جلب می کنند.
این تحقیق دو حقیقت مهم را در ذهن ما نشان می دهد؛‌ما ممکن است در مقابل بدیهیات کور باشیم و در مورد کوری خودمان نیز کور هستیم.
ما اصلا نمی دانیم چه چیزهایی را داریم نادیده می گیریم. دقیقا به همین خاطر است که هنوز گرفتار این خطای خطرناکیم و گمان می کنیم متوجه همه چیزهای مهم می شویم.

البته محتمل است که بخاطر سوگیری ذهن شما، با عکس و تیتر این مطلب، شما گوریل را در ویدیو ببینید. ولی اگر می خواهید مطمئن شوید که آزمایش درست است، ویدیو را به شخصی که عکس مطلب را ندیده نشان دهید. نتیجه چه شد؟!

مطالب مرتبط

درباره ی گروه رفتار

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *