پست وبلاگ

استعاره فیل و سوارکار

استعاره فیل و سوارکار

یک فیل را در نظر بگیرید که شخصی بر روی آن سوار است و افسار فیل را کاملا در دست دارد.
اگر از شما بپرسم که در مسیری که شخص بر روی فیل سوار است، برای جهت یابی و تعیین مسیر، تصمیم گیری بر عهده ی کدام است؟ قطعا شما پاسخ خواهید داد شخص سوارکار مسیر را مشخص می کند. حال فرض کنید این فیل و این سوارکار، استعاره ای از ذهن شما هستند. بخش تحلیلی / کنترل شده / منطقی شما همان شخص سوار بر فیل و بخش احساسی / خودکار / غیر منطقی ذهنتان، همان فیل ٦ تنی می باشد. حال اگر از شما بپرسم در تصمیم گیری های کوچک و بزرگتان، چقدر شخص سوار بر فیل تصمیم می گیرد و چقدر فیل، باز هم پاسختان با حالت قبل یکسان است؟

این نظریه، توسط جاناتان هاید (Jonathan Haidt)، روانشناس دانشگاه ویریجینیا و نویسنده ی کتاب “فرضیه ی خوشحالی” بخوبی تفسیر شده است.
به نظر می رسد شخص سوار بر فیل که افسار حیوان را در دستش گرفته، رییس و راهبر است، اما کنترل شخص سوار بر حیوان متزلزل است. چرا که سوار نسبت به فیل بسیار کوچک است.هر بار که فیل ٦ تنی و شخص بر روی جهت حرکت مخالف باشند، شخص سوار بر فیل خواهد باخت. شاید جمله ی محاوره ای مناسب برای این شرایط “با گنده تر از خودش در افتاده” است.
این تفسیر دقیقا می تواند در مورد ذهن ما نیز صادق باشد. شخص سوار بر فیل بخش منطقی ذهن ما و فیل، بخش احساسی مغزمان هستند. تمام دفعاتی که باشگاه ثبت نام کرده اید اما نرفته اید، تمام نصف شب هایی که به افرادي که نباید، پیام داده اید، تمام دفعاتی که با شنیدن بوی غذا رژیم خود را شکسته اید، برای انتخاب مسیر، فیل ذهن شما تصمیم گرفته است. البته بخش سومی هم در این تشبیه وجود دارد، علاوه بر شخص سوار و خود فیل، شکل مسیر فاکتور سومیست که در این میان تاثیرگذار است
اگر می خواهید کنترل فیلتان برایتان راحت تر باشد، باید مسیری را انتخاب کنید که برخلاف میل فیلتان نباشد یا حرکت در آن مسیر برایش طاقت فرسا و غیرممکن نباشد. در نهایت، راهکار رسیدن به موفقیت در این مسیر، این است که همیشه فیل و شخص سوار بر آن را باهم حرکت دهید، هرکدام از این دو بخواهند تغییری به وجود بیاورند، تقریبا نشدنی است مگر این که دو طرف برای آن تلاش کنند. فراموش نکنید که داشتن فقط بخش احساسی، یا فقط بخش منطقی برای شما مفید نخواهد بود، اگر توانستید این دو بخش را به تعادل برسانید، موفق خواهید شد.

درباره ی گروه رفتار

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *